YENİ İNŞAAT VE RENOVASYON PROJELERİNDE ELEKTRİK ÇÖZÜMLERİ
Yeni yapılarda ve renovasyon projelerinde elektrik altyapısı; yapının kullanım amacı, mimari düzeni, mekanik sistemleri, elektrik yükleri, dağıtım yapısı, kablo güzergâhları, aydınlatma, topraklama ve ileride eklenmesi planlanan sistemlerle birlikte değerlendirilmelidir. Uygun proje and uygulama kapsamı, teknik veriler ile saha koşulları incelendikten sonra belirlenir.
YENİ İNŞAAT VE RENOVASYON PROJELERİ NASIL FARKLILAŞIR?
Yeni inşaat projelerinde elektrik sistemi sıfırdan planlanırken, renovasyon projelerinde mevcut yapının durumuna göre revizyon kapsamı belirlenir. Her iki yaklaşımın mühendislik kriterleri:
Yeni İnşaat Projeleri
Yeni inşaatlarda elektrik altyapısı yapıyla birlikte planlanır. Mimari and mekanik projeler incelenerek toplam yük kapasitesi, ana dağıtım panosu lokasyonu and kablo güzergahları sıfırdan kurgulanır. İleride eklenebilecek sistemler dikkate alınarak temel topraklaması planlanır and saha imalat sıralaması koordine edilir.
- Elektrik altyapısının yapıyla birlikte planlanması
- Mimari ve mekanik projelerin incelenmesi
- Ana dağıtım ve kablo güzergahlarının belirlenmesi
- Temel topraklaması ve zayıf akım altyapısı
Renovasyon Projeleri
Tadilat projelerinde mevcut tesisat and buat yerleşimleri yerinde incelenir. Panoların, şalterlerin ve kablo hatlarının fiziki yalıtım durumları ölçüldükten sonra korunabilecek veya yenilenmesi gerekebilecek bölümler netleştirilir. Yeni yerleşime and yüklere göre kapasite değerlendirmesi yapılır.
- Mevcut pano, kablo and hatların etüdü
- Korunacak ve yenilenecek etapların belirlenmesi
- Yeni yüklerin mevcut tesisat kapasitesine etkisi
- Aşamalı revizyon ve son elektriksel testler
ELEKTRİK ÇALIŞMASINA BAŞLAMADAN ÖNCE HANGİ BİLGİLER DEĞERLENDİRİLEBİLİR?
Projelendirme and uygulama planlaması adımlarında, elektrik sistemlerinin sahanın yapısal niteliklerine uyumu amacıyla ele alınabilecek temel teknik bilgiler:
Yapının kullanım amacının ve mimari bölümlerinin tespiti
Mimari uygulama projeleri ile pano odaları koordinasyonu
Mekanik tesisat şemaları ve motorlu ekipman listelerinin incelenmesi
Yeni tesis edilecek elektrikli cihazların nominal güçleri
Şebeke bağlantı noktası ve sayaç panosu lokasyonunun analizi
Beklenen elektrik yükleri, faz dağılımları ve eş zamanlı faktörler
Ana dağıtım panosu ile tali dağıtım tablolarının yapısı
Kablo tavaları, boru yolları and asma tavan güzergâh planları
Aydınlatma devreleri, kontrol panelleri and acil durum armatürleri
Temel topraklaması, koruma iletkenleri and baraların durumu
Zayıf akım sistemlerinin pano and buat besleme koordinasyonu
İleriye dönük planlanan kapasite artışları ve yedek altyapı rezervleri
* Teknik Not: Proje başlangıcındaki bilgiler uygulama kapsamının oluşturulmasına yardımcı olur. Ancak nihai pano, hat, kablo, koruma elemanı ve ekipman seçimleri; doğrulanmış teknik veriler, proje hesapları, üretici bilgileri ve saha koşulları dikkate alınarak belirlenmelidir.
ELEKTRİK PROJESİ DİĞER PROJE DİSİPLİNLERİYLE NASIL KOORDİNE EDİLEBİLİR?
Yapı inşaat veya tadilat süreçlerinde elektrik tesisatının, mekanik and mimari yerleşim şemaları ile çakışmalarının önlenmesi için koordine edilen başlıklar:
Elektrik sistemi ile kesişen noktaların koordinasyonu, uygulama esnasında kırım veya kablo güzergah değişimlerini azaltır. Akçetin Mühendislik, diğer disiplinlerle şu hususların uyumunu koordine eder:
- Elektrik odalarının konumu ve dağıtım panolarının yerleşimi
- Asma tavan alanlarındaki kablo kanalları and havalandırma kanalı kesişimleri
- Aydınlatma armatürlerinin tavan yerleşim planlarına göre koordinasyonu
- Klima kompresörleri, su pompaları and motor güç beslemelerinin bağlantı yerleri
- Yangın algılama and acil aydınlatma batarya devrelerinin koordinasyonu
- Zayıf akım şaftları, kamera and data priz buat geçiş noktaları
- Bina dış cephe, tabela and çevre aydınlatma armatürlerinin şebeke hatları
* Bilgi: Akçetin Mühendislik mimari veya mekanik uygulama projesi hazırlamaz. Çalışma kapsamı, elektrik projelerinin diğer disiplin projeleriyle kesişen noktalarının koordinasyonu ve uyumu ile sınırlıdır.
PROJELERDE İNCELENEBİLECEK ELEKTRİK SİSTEM GRUPLARI
Yeni inşaat veya renovasyon projelerinde, yapının kullanım amacına göre durumları teknik analiz kapsamında ele alınabilecek başlıca sistem grupları:
Enerji & Dağıtım
- Ana enerji girişi
- Ana elektrik panosu
- Alt dağıtım panoları
- Kablo ve besleme hatları
- Koruma elemanları
Kullanım & Aydınlatma
- Genel aydınlatma devreleri
- Priz ve kullanım devreleri
- Dış alan aydınlatması
- Acil aydınlatma altyapısı
- Kontrol devreleri
Mekanik & Yardımcı
- Klima ve havalandırma beslemeleri
- Pompa ve hidrofor beslemeleri
- Asansör elektrik beslemesi
- Kapı, bariyer ve otomasyon
- Ortak alan cihazları
Koruma & İletişim
- Topraklama tesisatı
- Aşırı akım koruma şalterleri
- Yangın ihbar altyapısı
- Kamera, interkom ve data buatları
- Yıldırımdan korunma altyapısı
ELEKTRİK PROJESİ VE UYGULAMA SÜRECİ HANGİ AŞAMALARDAN OLUŞABİLİR?
Yeni inşaat veya tadilat kapsamındaki projelerimizde yürütülen mühendislik ve saha kontrol aşamaları:
Yapı ve Kullanım Bilgilerinin Alınması
Tesisin mimari planları, renovasyon hedefleri ve planlanan cihazların güç listeleri toplanır.
Mimari, Mekanik ve Mevcut Teknik Verilerin İncelenmesi
İklimlendirme fanları, asansörler ve pompa konumları ile pano odası geçiş yolları incelenir.
Elektrik İhtiyaçları ve Yüklerin Değerlendirilmesi
Toplam güç tüketimi, faz dağılımları ve demeraj kalkış akımları üzerinden pano revizyon kararları belirlenir.
Dağıtım Yapısı ile Sistem Kararlarının Oluşturulması
Binadaki diğer imalatlarla uyumlu, operasyonel akışı aksatmayacak uygulama planı koordine edilir.
* Teknik Not: Süreç adımları her projede birebir aynı olmayabilir. Çalışma planı; yapının büyüklüğü, mevcut tesisat durumu, kullanım amacı and işletmenin teknik ihtiyaçlarına göre saha koşulları çerçevesinde düzenlenebilir.
RENOVASYON ÖNCESİNDE MEVCUT ELEKTRİK TESİSATI NASIL İNCELENEBİLİR?
Yenilenecek yapılarda, eski elektrik kablolarının and dağıtım panolarının durumlarının teknik analizi:
Yalnızca yapının yaşına veya buat kapaklarındaki dış görünüme bakarak tesisatın tamamen yenilenmesi gerektiği sonucuna varmak teknik olarak eksiktir. İncelemede şu noktalar ele alınabilir:
- Mevcut elektrik ruhsat projesinin fiziki uygulama ile karşılaştırılması
- Ana dağıtım and tali sigorta panolarının iç bağlantı kondisyonu
- Kablo yalıtım direnç ölçümleri and kolon hatlarındaki yıpranma payları
- Priz, aydınlatma and mekanik beslemebuatlarındaki ısınma belirtileri
- Topraklama direnci ölçümü and mevcut koruma sigorta limitleri
- Yeni yerleşime göre mevcut kablo yollarının kullanılabilirlik derecesi
- Çalışmanın imalat duruşu yapmadan aşamalı kurgulanma imkanları
* Mühendislik Kriteri: Korunabilecek, revize edilebilecek veya yenilenmesi gerekebilecek bölümler; proje bilgileri, fiziksel inceleme, teknik ölçümler ve planlanan yeni kullanım birlikte değerlendirilerek belirlenmelidir.
KABLO GÜZERGÂHLARI VE ELEKTRİK NOKTALARI NEDEN UYGULAMA ÖNCESİNDE PLANLANIR?
Uygulama esnasında kırım işlemlerinin veya malzeme zayiatlarının asgari düzeyde tutulması için planlanan güzergâh başlıkları:
Tesisatın döşenmesi aşamasında diğer mekanik kanallar and yapı taşıyıcı elemanlarıyla uyum hedeflenir. Uygulama öncesi şu hususların planlanması incelenir:
- Pano montaj yerleri and kablo geçiş şaftlarının fiziki genişlikleri
- Asma tavan içi kablo tava yolları and asma tavan kapak erişim yerleri
- Duvar and döşeme geçişlerinde kullanılacak kovanların çapları
- Priz, aydınlatma and mekanik bağlantı uçlarının yerleşim koordinatları
- Dış çevre aydınlatma borularının su ve nem birikim izolasyonları
- Tesisatın bakım ve periyodik ölçümlerde kolay erişilebilir olması
* Saha Bilgilendirmesi: Proje aşamasında belirlenen güzergahların sahada aynen korunacağı garanti edilemez. Uygulama sırasında ortaya çıkan saha koşulları and yapısal değişikliklere göre kablo yollarında revizyon gerekebilir.
YENİ VE GELECEKTE EKLENEBİLECEK ELEKTRİK YÜKLERİ NASIL DEĞERLENDİRİLEBİLİR?
Yapılara sonradan dahil edilecek iklimlendirme sistemleri, asansörler, su pompaları and elektrikli araç şarj üniteleri gibi yeni yüklerin altyapı limitlerine etkisinin incelenmesi:
Ekstra yük çekecek herhangi bir cihazın mevcut elektrik tesisatına doğrudan bağlanabileceğini veya dükkan panolarının her durumda yeterli geleceğini varsaymak teknik hatalara yol açabilir. Bağlantı öncesi şu noktalar incelenebilir:
- Mevcut şebeke bağlantı gücü limitleri and sayaç kesitleri
- Ana dağıtım panosu baralarının and şalterlerinin akım limitleri
- Yüklerin faz dağılımı, eş zamanlı yükler ve motorların kalkış akımı
- Bağlanacak kablo kesitinin and koruma sigorta limitlerinin uyumu
- Topraklama direnci değerlerinin ilgili standart limitlere uygunluğu
- Eklenecek cihazın nominal güç and teknik katalog verileri
- Tesis kompanzasyon kademelerinin yeni yüklere uyumu
* Teknik Uyarı: Yeni ekipman veya araç şarj sistemlerinin altyapıya uygunluğuna yönelik değerlendirme; pano kapasiteleri, şebeke projeleri and saha ölçümlerine bağlı olarak belirlenir.
ELEKTRİK UYGULAMASI SAHADAKİ DİĞER ÇALIŞMALARLA NASIL KOORDİNE EDİLEBİLİR?
Şantiyelerde kaba inşaat veya kırım-döküm aşamalarında, elektrik tesisat imalatlarının diğer iş gruplarıyla koordinasyon adımları:
Elektrik montaj sıralamasının kaba yapı, duvar and asma tavan kaplamalarıyla uyumlu yürütülmesi, güzergahların korunmasında etkilidir. İmalat aşamasında şu koordinasyon noktaları incelenir:
- Betonarme döküm öncesi temel topraklama geçişlerinin bırakılması
- Duvar örümü and sıva öncesinde buat borularının çekimi
- Asma tavan kapaması yapılmadan önce kablo tavaları and buat kontrolleri
- Mekanik fan, klima, pompa ve motor konumlarının sahada doğrulanması
- Son kat boya and kaplama öncesi priz, anahtar and armatür montajı
- Uygulama esnasında oluşan teknik değişikliklerin as-built projesine işlenmesi
- İşletmeye alma and ilk enerjilendirme öncesinde pano bağlantı kontrolleri
* Bilgilendirme: Şantiyelerdeki çalışma planı and imalat sıralaması; kaba/ince yapı işleri, mekanik ekiplerin ilerleyişi and saha koşullarına göre değişkenlik gösterebilir.
Mühendislik ve Emniyet Uyarısı
Yeni inşaat ve renovasyon çalışmalarında geçici beslemeler, açıkta kalan bağlantılar, panolar, kablo hatları ve sabit ekipman bağlantıları elektriksel risk oluşturabilir. Mevcut devrelerde yapılacak değişiklikler ile yeni cihaz bağlantıları, elektrik altyapısı ve koruma düzeni dikkate alınarak planlanmalıdır. Yetkisiz kişilerin panolara, geçici veya kalıcı bağlantılara, koruma elemanlarına ve topraklama sistemine müdahale etmemesi gerekir.
PROJE ÖNCESİNDE HAZIRLANABİLECEK BİLGİLER
Planlanan saha çalışmasının kapsam ve fizibilitesini daha sağlıklı ele alabilmek amacıyla, teknik görüşmeler öncesinde aşağıdaki bilgi veya belgelerin hazır bulundurulması faydalıdır:
- Yapının türü (konut, ticari alan, atölye vb.) ve yeni inşaat/renovasyon durumu
- Toplam kapalı alan metrekaresi ve kat kesit planları
- Mimari avan projeler veya dükkan yerleşim çizimleri
- Mekanik havalandırma, klima, asansör and pompa teknik özellikleri
- Tesiste kullanılacak veya yenilenecek tüm elektrikli cihazların listesi
- Bina ana şebeke bağlantı noktası ve sayaç dolabı lokasyonu
- Sözleşme gücü veya talep edilen bağlantı gücü limitleri
- Aydınlatma armatürlerinin türleri, adetleri and kontrol senaryoları
- Kablo tavaları ve boru geçişleri için ayrılan asma tavan kesitleri
- Priz buatları and kuvvet prizi hatlarının yerleşimi
- Yangın algılama, acil aydınlatma and yönlendirme batarya sistemleri
- Güvenlik kameraları, interkom and zayıf akım sistemlerinin pano ihtiyaçları
- Bina topraklama geçiş direnç barasının konumu
- Renovasyon projelerinde mevcut tesisatın bilinen fiziki durumu
- Daha önce panolarda veya kablolarda yapılmış olan değişiklikler
- Topraklama and elektriksel periyodik kontrol rapor geçmişi
- Tesise eklenmesi planlanan araç şarj istasyonu veya yeni motor yükleri
- Uygulamanın yürütüleceği saha koşulları and diğer imalatların ilerleyiş takvimi
İNŞAAT VE REVİZYON KAPSAMINDAKİ HİZMETLERİMİZ
Projenizin fiziki şartlarına, yasal standart gereksinimlerine ve mühendislik planlarına göre planlanabilecek hizmetlerimizin detaylarını inceleyin:
SIK SORULAN SORULAR
Yeni bir yapının elektrik projesine hangi aşamada başlanmalıdır?
Mimari avan projelerin netleşmesi ve mekanik tesisat yerleşim planlarının belirlenmesinin hemen ardından elektrik projesine başlanmalıdır. Bu zamanlama, şaft geçişlerinin, asma tavan yüksekliklerinin ve pano odalarının diğer disiplinlerle koordine edilmesini kolaylaştırır.
Renovasyon sırasında mevcut elektrik tesisatının tamamı yenilenmek zorunda mıdır?
Hayır. Kablo yalıtım kalitesi, bağlantı noktalarının yıpranma oranları ve şalt malzemelerinin durumu sahada ölçüm ve testlerle kontrol edilir. Korunabilecek, revize edilebilecek veya yenilenmesi gerekebilecek bölümler teknik analiz sonucunda belirlenir.
Mimari değişiklikler elektrik projesini etkiler mi?
Evet. Raf düzenleri, ofis duvar konumları, ıslak hacimler veya vitrinlerin yer değiştirmesi; priz hatlarının, ray spotların ve zayıf akım data uçlarının güzergahlarını etkiler. Tesisatın mimari plana göre yerinde revize edilmesi gerekebilir.
Klima, pompa veya diğer mekanik ekipmanlar projeye nasıl dahil edilir?
Bu cihazların nominal çalışma güçleri, faz yük dengeleri ve motor kalkış akımları mekanik projeden alınarak hesaplanır. Cihaz beslemeleri ve koruma sigortaları, üretici verileri ve saha koşullarına göre projeye entegre edilir.
Renovasyon sırasında yapı kullanılmaya devam ediyorsa elektrik çalışması nasıl planlanır?
İşletmenin veya konut sakinlerinin günlük akışını aksatmamak amacıyla çalışma aşamalandırılır. Lokal pano beslemeleri ve buat geçişleri planlı elektrik kesintileriyle, operasyonu asgari düzeyde etkileyecek takvimde koordine edilir.
Gelecekte eklenecek elektrikli cihazlar proje aşamasında değerlendirilebilir mi?
Evet. Tesisin gelecekteki genişleme hedefleri (örneğin araç şarj altyapısı) dikkate alınarak ana pano baraları, kolon kabloları ve sayaç bölümleri için ön altyapı kapasite rezervleri proje aşamasında incelenip planlanabilir.
Yeni inşaat ve renovasyon projelerinde elektrik çalışma kapsamı nasıl belirlenir?
Yapının kullanım amacı, mimari yerleşimi, beklenen eş zamanlı yükleri ve saha koşulları incelenir. Uygun mühendislik, koordinasyon, proje ve saha kontrolleri kapsamı bu teknik veriler doğrultusunda planlanır.
YENİ İNŞAAT VEYA RENOVASYON PROJENİZİN ELEKTRİK KAPSAMINI BİRLİKTE DEĞERLENDİRELİM
Projenizin kullanım amacı, teknik verileri, mevcut tesisat durumu ve planlanan sistemleri üzerinden uygun elektrik çalışma kapsamı değerlendirilebilir.